Belmans, André

Uit NEVB Online
Ga naar: navigatie, zoeken

(Sint-Gillis 12 augustus 1915).

Verwierf na zijn studies aan de Université libre de Bruxelles, waar hij in 1935 de diploma's van licentiaat in de rechten en licentiaat in het notariaat behaalde, aan de Leuvense universiteit het doctoraat in de rechten (1937) en het licentiaat in de koloniale wetenschappen (1940). Belmans was hoofdredacteur van het sedert 1 april 1934 verschijnende Belgisch-nationalistische en antiparlementaire studententijdschrift A Nous! Journal Interuniversitaire National-Corporatif, waaraan zowel katholieke als vrijzinnige studenten meewerkten. Omstreeks 1935 trad hij toe tot het Verdinaso. Hij werd kernleider in Brussel en medewerker aan zowel Hier Dinaso! als L'Ordre Thiois.

Tijdens de bezetting behoorde hij tot de 'attentistische' vleugel van het Verdinaso. Na de bezetting raakte hij bij talrijke neo-dinaso-initiatieven betrokken. Te vermelden is onder meer zijn inzet voor de kring rond Louis Gueuning, in het bijzonder zijn medewerking aan de periodiek L'Actualité politique (1945-1949). In deze periode gaf Belmans enkele onkritische studies over Joris van Severen uit: in 1945 de biografie Joris Van Severen en omstreeks 1946 In de leer bij Joris Van Severen (een selectie van teksten van Van Severen uit de periode 1923-1940). Tevens schreef hij een inleiding bij Gueunings publicatie Joris Van Severen. Vader des vaderlands (Antwerpen, 1948), was hij medewerker aan het jeugdblad Het Gulden Vlies en hield hij lezingen op kaderdagen van de in 1960 gestichte organisatie Verbond Recht en Orde. Daarnaast was hij lid van het in 1967 opgerichte antifederalistische Bloc national belge, dat pleitte voor de nationale eenheid en het tijdschrift Belgique-Europe verspreidde.

Geleidelijk aan leek Belmans steeds meer voor de democratie en een vorm van federalisme gewonnen, wat evenwel niet impliceerde dat hij het federalistische concept van de Europese Gemeenschap en de uiteindelijke Belgische staatshervorming aanvaardde. Hij werd voorzitter van de werkgroep E Diversitate Unitas, die sedert september 1972 het tijdschrift De Federalist publiceerde. De werkgroep nam in 1973 mede het initiatief tot de oprichting van het Front pour le Régionalisme provincial, dat pleitte voor een provinciale decentralisatie. Vanaf diezelfde periode zetelde hij als beheerder in verscheidene studiecentra voor institutionele hervormingen waarin verschillende politieke strekkingen waren gegroepeerd: het in 1975 opgerichte Studiecentrum voor Politieke Hervormingen (onder voorzitterschap van minister van staat Omer Vanaudenhove), het in 1982 gestichte Studiecentrum Politieke Instellingen (onder voorzitterschap van minister van staat Robert Houben) en de in 1984 opgerichte Coudenberg-groep Brussel (met onder anderen de voorzitter van de raad van bestuur van Bekaert, Antoine Bekaert, en de voorzitter van de Belgische Boerenbond, Jan Hinnekens). Dat alles resulteerde in een aantal brochures waarin hij het drieledige Belgisch federalisme op de korrel nam. Dat deed hij onder meer in Storende waarheden, de tekst van een toespraak voor de Rotary Club van Dendermonde. Evenmin verklaarde hij zich akkoord met de constructie van de Europese Gemeenschap, die volgens hem toeliet "dat Fransen en Duitsers, een eeuwenoude politiek voortzettend, deze onafgewerkte constructie hebben misbruikt om samen de touwtjes in handen te nemen". Als tegengewicht pleitte hij voor de versterking en uitbouw van de Benelux.

Werken

Artikelen in A Nous!; Hier Dinaso!; L'Ordre Thiois; L'Actualité politique; Het Gulden Vlies; Belgique-Europe; De Federalist; Delta; 
In de leer bij Joris Van Severen, 3 dln., zj. (1946?); 
Joris van Severen, 1945 (De brochure had meerdere uitgaven en verscheen anoniem. De eigenlijke auteur zou Luc Delafortrie zijn geweest. André Belmans werd als verantwoordelijke uitgever vermeld); 
De Europese zending der Lage Landen, 1948; 
België waarom? Gegevens voor een antwoord, 1980; 
Un pays, fer de lance de l'Europe, 1986; 

New Frontier, 1987;

Comment lutter contre la balkanisation de l'espace belge, 1988; 
Federalisme, 1988; 
De federale staatsvisie, 1989; 
Storende waarheden, 1991.

Literatuur

E. Verhoeyen, 'L' extrême-droite en Belgique', in Courrier Hebdomadaire du CRISP, nr. 642-643 (1974), nr. 675-676 (1975), nr. 715-716 (1976); 
R. Decan, Wie is wie in Vlaanderen 1980. Biografische Encyclopedie, 1980; 
P. Janssens, Les dinasos Wallons. 1936-1941, ULg, onuitgegeven licentiaatsverhandeling, 1982.

Auteur(s)

Lieven Saerens